De modelbaan van Winterswijk gaat verdwijnen

Wie heeft de modelbaan van het spoorwegemplacement Winterswijk anno 1920-’30 nog niet gezien? Dan is dit uw laatste kans!Na 30 jaar zal vereniging het GOLS-station plaats maken voor de bouw van appartementen in het voormalig G.O.L.S station. De modelbaan die wij als verenging het GOLS-station hebben gebouwd geeft een goed beeld van de hoogtijdagen van de spoorwegen in Winterswijk. In die tijd was het spoorwegknooppunt Winterswijk een van de belangrijkste van Oost-Nederland, mede door het kolenvervoer vanuit het Ruhrgebied (Duitsland) en de textielindustrie in Winterswijk.

Deze modelbaan is in de schaal 1:87 (ook wel bekend als schaal H0) door vrijwilligers gebouwd en staat bekend om zijn hoge niveau. De modelbaan laat zien dat met eenvoudig middelen een hoogwaardige modelbaan geheel op schaal gebouwd kan worden. Op de rails na was niets standaard verkrijgbaar in de vakhandel en heeft men destijds aan de hand van blauwdruk tekeningen en vele oude foto’s de gebouwen nagebouwd uit dun karton en afval materialen. Zo zijn bijvoorbeeld gordijnen van tissues gemaakt en golfplaten van aluminium vleesbakjes.

Ontstaan van de modelbaan

Door de vondst van het aardgas in de jaren ’60 van de vorige eeuw was het snel gedaan met het goederenvervoer door de Achterhoek. Het emplacement lag er vervallen bij en slechts enkele sporen waren nog maar in gebruik. In de jaren ’80 waren er plannen om het huidige stationsgebouw in Winterswijk te slopen. Een actiegroep heeft in die tijd de dreigende sloop van dit prachtige gebouw breed onder de aandacht weten te brengen. Door de daardoor veroorzaakte uitgestelde sloop en het in ’t leven geroepen banenplan van Den Uyl begonnen konden langdurig werklozen onder begeleiding aan de restauratie beginnen .

Naar aanleiding van deze actie is er een tentoonstelling georganiseerd door verenging het Museum. Actiegroep leden hebben toen een gedeelte van het emplacement Winterswijk in schaal nagebouwd. Al snel was er de wens om het totale spoorwegemplacement van Winterswijk na te bouwen. Onze vereniging is ontstaan uit deze groep en is in 1983 begonnen met de bouw van de huidige modelbaan Winterswijk zoals wij die nu kennen.

Huidige huisvesting GOLS-station

De vereniging is destijds opzoek gegaan naar een geschikte huisvesting voor deze modelbaan van 15 bij 3,5 meter. Eigenaar, Dhr. Meerdink, bood ons de zolder aan van het voormalige G.O.L.S. station. Echter moesten wij zelf deze zolder nog afbouwen. In de afgelopen 30 jaar heeft onze vereniging het voor elkaar weten te krijgen enkele kale vloerbalken om te zetten in een heus museum annex informatie centrum voor het openbaar vervoer in Oost-Nederland.

Wij zijn de fam. Meerdink dan ook erg dankbaar dat wij kosteloos gebruik mochten maken van deze ruimte. Slechts de verbruikskosten werden verrekend met de penningmeester.
De verbouw plannen voor het voormalige G.O.L.S station zijn niet nieuw voor ons. Al geruime tijd heerste er onzekerheid over het voortzetten van de activiteiten van de vereniging op deze locatie gezien het feit dat de eigenaresse een economisch haalbare invulling van het oude G.O.L.S. station moet realiseren. Het is immers niet meer van deze tijd dat een vereniging kosteloos gebruik kan maken van een ruimte . Een en ander brengt een dusdanige kostenverhoging met zich mee dat wij genoodzaakt zijn onze huidige clubruimte op te geven .
Per augustus dit jaar zullen we de ruimte leeg op moeten leveren .

Toekomst van de modelbaan en de vereniging

Als vereniging het GOLS-station hebben wij de afgelopen jaren niet stil gezeten. Zo is stichting-HSA ontstaan uit enkele GOLS-leden en personeel van vervoersmaatschappij Syntus. Deze stichting heeft een dieseltreinstel DE2 in bezit, ook wel bekend als de “Blauwe Engel” . Daarnaast restaureert en onderhoudt zij enkele historische bussen uit de tijd van de Gelderse Tramwegen (GTW). Samen met deze stichting zetten wij ons in voor een gezamenlijk onderkomen. Waar kennis van het openbaar vervoer in Oost-Nederland en materieel samen komen. In een dergelijk onderkomen is het , meer dan in het huidige , mogelijk om in te spelen op veiligheidseisen en regelgeving omtrent bezoekersaantallen , alsmede op voorzieningen voor mensen die slecht ter been zijn .

Onder de naam Transit Oost is vorige jaar februari een werkgroep gevormd die de mogelijkheden van dit nieuwbouw project onderzoekt. Nu een jaar en enkele weken verder kan de werkgroep nog niet aan geven of een gezamenlijke werkplaats annex museum van de grond zal komen. Wel is men een heel eind op weg en zal op korte termijn een “ GO or NO GO” beslissing worden gemaakt.
De bedoeling van onze vereniging is om de huidige modelbaan in stukken te delen en als een maquette mee te nemen naar het nieuwe onderkomen. Daar zal hij als diorama tentoongesteld worden wat betekent dat deze niet meer rijvaardig zal zijn. Onder Transit Oost willen wij een nieuwe modelbaan gaan realiseren.

Openstellingsseizoen 2014

Om iedereen een kans te geven deze modelbaan nog een laatste keer te kunnen bekijken, gaan wij dit jaar nog open op slechts 3 weekenden. U kunt dan komen kijken voor slechts € 2,- entree. Dit bedrag zal gebruikt worden voor de bouw van onze nieuwe modelbaan. Kortom, kom nog een keer kijken en steun ons voor de toekomst!

Wij gaan zijn  voor het laatst geopend op:
– Zaterdag 24 mei (10:00 – 16:00 uur) en zondag 25 mei (11:00 – 16:00 uur)
– Zaterdag 31 mei (10:00 – 16:00 uur) en zondag 1 juni (11:00 – 16:00 uur)
– Zaterdag 7 juni (10:00 – 16:00 uur) en maandag 9 juni, 2e Pinksterdag (11:00 – 16:00 uur)