Winterswijk – Het Winterswijkse landschap vertelt al generaties lang wie we zijn. De kenmerkende coulisselandschappen en historische erven vormen het decor van ons dagelijks leven. Met het projectplan Erf(goed)transformaties Achterhoek 2026–2028 zetten Winterswijk en de regio in op het behoud én de vernieuwing van deze identiteit. Het plan werd op 5 februari vastgesteld door de tien Achterhoekse gemeenten, de provincie Gelderland en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed tijdens een overleg in J.J.C. Flophouse in Toldijk. Het sluit aan op de intentieovereenkomst uit juni 2025.
Erfgoed als fundament voor toekomstige ontwikkelingen
Winterswijk staat, net als de rest van de Achterhoek, voor grote veranderingen: functiewijzigingen van boerenerven, behoefte aan nieuwe woonvormen voor jongeren en starters, en ruimte voor energie en natuur. Het projectplan ziet deze opgaven als kans om erfgoed en moderne behoeften te verbinden, zodat het landschap herkenbaar én leefbaar blijft.
Jongeren als mede-ontwerpers van de toekomst
Jongerenparticipatie speelt een belangrijke rol, onder meer via het project van Jong WCL. Samen met jongeren worden concrete erven gevolgd en onderzocht, ook in Winterswijk. Zij gaan in gesprek met eigenaren en buurtbewoners, leggen verhalen vast en denken mee over nieuwe functies voor erven. Denk aan meer-generatiewonen, hergebruik van leegstaande schuren en duurzame herinrichting van erven. Jongeren zijn daarbij geen toeschouwers, maar mede-ontwerpers van hun omgeving.
Van verhalen naar uitvoering
Het plan richt zich op het zichtbaar maken van de waarde van het landschap én op het benutten van erfgoed bij plannen voor wonen, landbouw en energie. Daarnaast worden praktische hulpmiddelen ontwikkeld voor initiatiefnemers en wordt actief gezocht naar externe financiering om goede ideeën daadwerkelijk te realiseren. De aanpak past bij de regio: samen werken, realistisch kijken en voortbouwen op wat goed is.
Wethouder Gosse Visser, gemeente Winterswijk
“Onze erven en ons landschap vertellen het verhaal van Winterswijk. Met dit projectplan zorgen we ervoor dat dat verhaal wordt doorgegeven. Door jongeren, inwoners en erfeigenaren actief te betrekken, bouwen we aan een toekomst waarin het landschap herkenbaar blijft en ruimte biedt voor nieuwe ideeën.”
Samen verder
Met het vastgestelde projectplan ligt er een stevige basis voor de komende jaren. Gemeenten, provincie, erfgoedpartners, jongeren en inwoners werken samen aan een Achterhoek – en een Winterswijk – waar tradities blijven bestaan, waar jongeren perspectief hebben en waar het landschap niet alleen mooi is, maar ook betekenisvol blijft om in te leven.